Nieuws  

Dr. Shirin Ebadi ontving in 2003 als eerste Iraanse en als eerste moslimvrouw de Nobelprijs voor de Vrede voor haar inspanningen voor de bescherming van de democratie en mensenrechten van met name vrouwen, kinderen en vluchtelingen. De Iraanse advocate, voormalig rechter en activiste leeft sinds 2009 in ballingschap in Groot-Brittannië omdat ze in haar geboorteland Iran werd vervolgd vanwege haar kritiek op het huidige regime.

Vorige maand werd haar door de Universiteit Gent de Amnesty International Leerstoel toegekend. Bij die gelegenheid gaf ze in haar moedertaal, het Perzisch, een lezing met de titel 'De strijd van vrouwen voor gelijkheid, mensenrechten en democratie'. TVcN-Presence had de eer de congrestolk voor deze gebeurtenis te leveren: Maryam Abdi.

Dit is zo'n tolkopdracht die je niet snel zult vergeten, en TvCN Tolk-en Vertaalcentrum Nederland was benieuwd naar de ervaring van deze tolk. Daarom spraken zij met Maryam af voor een kop koffie en een gesprek.

Dr. Shirin Ebadi is zowel in Iran als ver daarbuiten een absolute beroemdheid. Hoe bereid je je voor als je zo’n iemand gaat ontmoeten en voor haar gaat tolken?

Zodra ik van deze opdracht wist, ben ik alles gaan lezen wat ze zelf had gepubliceerd en wat er over haar was gepubliceerd: interviews, essays, haar biografie, en ik bereidde het vocabulaire goed voor. Ik heb zelfs een aantal opnamen van haar getolkt om gewend te raken aan haar stem, uitdrukkingen en non-verbale expressie.

Toen ik haar ten slotte ontmoette, stelde ik me in eerste instantie terughoudend op en liet ik het initiatief bij haar. Maar zodra ze me zag, gleed de spanning over mijn kennismaking met deze grand lady voor een groot deel van me af door haar ontspannen, open en vriendelijke houding. Ze zag me echt staan en wilde me leren kennen. Uiteindelijk gingen we als vriendinnen naar het evenement.

Niet iedereen vindt het gemakkelijk om te tolken voor iemand die vervolgd wordt. Ging dat ook door jouw hoofd toen je de afweging maakte of je deze opdracht zou aannemen?

Eerlijk gezegd niet. Ik woon al jaren niet meer in Iran en had niet het gevoel dat ik mezelf in gevaar bracht. Bovendien kom ik uit een heel moderne familie, dus zelfs in Iran leidden we een heel vrij leven. Ik zag het vooral als een unieke kans om iemand te ontmoeten en te horen spreken die ons land op een heel andere manier beleefde dan ik. De biografie van dr. Ebadi wierp voor mij echt nieuw licht op de Iraanse
geschiedenis.

Is het voor jou als tolk belangrijk om achter het verhaal van de persoon voor wie je tolkt te staan? Het eens te zijn met wat hij of zij zegt en doet?

Ik werk niet alleen als congrestolk maar ook als gerechtstolk, en ik tolk voor de politie. De klanten die ik daar tegenkom, hebben vaak vreselijke dingen gedaan. Maar een van de eerste dingen die ik tijdens mijn tolkopleiding heb geleerd, was de gulden middenweg vinden tussen je voldoende verdiepen in het verhaal om het goed weer te kunnen geven en professionele afstand tot de spreker bewaren om te voorkomen partij te worden in het gesprek. Daarnaast doe ik altijd mijn best om niet te oordelen. Iedereen voor wie ik ooit getolkt heb, waren net als ik mensen van vlees en bloed. En mensen doen soms vreselijke dingen in bepaalde situaties, en prachtige dingen in andere. Ik bedenk me altijd dat ik niet het hele verhaal ken, en dat helpt me om echt objectief te luisteren en te tolken.

Kunnen tolkopdrachten je leven veranderen? Heeft het tolken voor Shirin Ebadi je persoonlijke leven veranderd of de manier waarop je over dingen denkt?

Zoals ik al zei, ik heb het idee dat ik nu een completer beeld van de Iraanse geschiedenis heb. Daardoor ben ik beter op de hoogte van mijn achtergrond. Op een meer persoonlijk vlak deed ze iets wat me echt raakte. Dr. Ebadi is een zeer drukbezette vrouw. Ze wordt uitgenodigd om op congressen wereldwijd te komen spreken en wordt bestookt met berichten, e-mails en prijzen. En toch is ze een en al aandacht wanneer ze met je praat, iets wat je tegenwoordig niet vaak ziet. Ze doet haar telefoon weg, kijkt je aan en luistert echt naar je. Ze is benieuwd naar je verhaal en wil daar iets van leren. Ze is tegelijkertijd lerares en leerling. Dat is denk ik iets wat we meer zouden moeten doen, en ik probeer dat echt in de dagelijkse praktijk te
brengen.

Nog één vraag voordat we het gesprek gaan afronden: is er nog iemand anders voor wie je ooit nog zou willen tolken?

Hm... ik zou het zo direct niet weten. Ik sta open voor wat er op mijn pad komt, en dat heeft me tot dusver al heel veel gebracht. Er liggen vast nog prachtige opdrachten voor me in het verschiet.

Dank je voor je tijd en het fijne gesprek, Maryam.

Klik hier voor meer informatie over congrestolken en tolken tijdens je meertalig evenement.

Plaats op:
Datum: 3 mei 2018
Bron: TVcN Tolk- en Vertaalcentrum Nederland
Gerelateerde artikelen  
07-12-2016 Nieuws Van vluchteling tot tolk naar Tolk in opleiding
14-09-2017 Nieuws Tolken tevreden over TVcN
14-04-2016 Nieuws De dagelijkse praktijk van een congrestolk
20-08-2015 Columns Help, mijn gasten spreken geen Engels!
16-10-2014 Columns Wat is een congrestolk eigenlijk?
 
 

- partners -

 
 
 
 
 
� 2005 - 2018 Vakwereld. All rights reserved Pagina geladen in 0,64 seconden.