Van 14-16 april 2011 komt de internationale sprekerstop naar Nederland voor het wereldcongres, de Global Speakers Summit 2011. De GSS wordt georganiseerd door PSA Holland, dé vakorganisatie voor professionele sprekers. In de aanloop naar het congres presenteert CongresWereld in samenwerking met PSA Holland een serie columns en tips. Wisselende sprekers verruilen hun mondelinge kracht voor één keer voor hun schriftelijke. Zij stellen zich voor in een column én geven u praktische tips over hoe u het maximale uit een spreker kunt halen, opgetekend vanuit hun eigen ervaring.
Deze keer is het de beurt aan entertrainer, adviseur en spreker Erik Mathlener.
Door Erik Mathlener
Wel eens meegemaakt? Je gaat naar een congres en je hoort de ene na de andere spreker aan. Grote namen en boeiende onderwerpen. En toch... Het is saai, monotoon, slaapverwekkend. Na 15 minuten zou je het liefste weggaan omdat de beste man staat voor te lezen van een grote serie goedgevulde powerpoint-dia's.
Wat denk je als organisator als je dat overkomt? Je ziet de zaal wegzakken. Kun je nog ingrijpen? Wat heb je fout gedaan? Hoe had je dit kunnen voorkomen? Ga je de stekker van de beamer eruit trekken?
Tja. De spreker is natuurlijk vrij om het op zijn manier te doen. Die manier moet je even leren kennen. Gewoon gaan kijken bij andere sessies van deze spreker en zelf beoordelen. Er zijn namelijk wel degelijk sprekers die zeer succesvol zijn met powerpoint, ondanks de vele negatieve geluiden die je hoort over presenteren-met-powerpoint. Natuurlijk moet je contact houden met je publiek, maar er is niets mis met wat visueel en auditief behang. We zijn tegenwoordig zo gewend geraakt aan multimedia. Waarom zou je de mensen in de zaal het genot van bewegende beelden, muziek en andere geluiden onthouden?
Tips voor een levendige presentatie met powerpoint:
* Veel beeld en weinig tekst Afbeeldingen hebben meer impact en worden beter onthouden dan een rijtje steekwoorden (of nog erger: zinnen). Maak daarom vooral gebruik van foto's en vertel er een verhaal omheen. Dat wordt begrepen en onthouden dankzij het visuele anker dat geboden wordt. Laat alle tekst weg, zodat voorlezen knap lastig wordt.
* Film en muziek Voorzie sommige dia's van een bijpassende achtergrondmuziek of geluidseffect. Laat een korte videoclip zien of toon beelden die live met een mobiele camera in de zaal worden geschoten. Het publiek denkt een lezing bij te wonen, maar wordt getrakteerd op een theatrale presentatie. Youtube staat vol met humoristische filmpjes die met gemak kunnen worden ingezet om een serieus punt te maken.
* Spetter met mate Gebruik niet alle mogelijkheden van flitsende dia-overgangen. Het geeft onrust en leidt af van het verhaal. Kies er één of twee en hou het daarbij. Dat geldt ook voor vliegende objecten en titels. De spreker moet spetteren, niet het projectiescherm.
* Perfecte synchronisatie tussen woord en beeld Zorg ervoor dat het gesproken woord en de getoonde beelden met elkaar in lijn blijven. Niets is zo saai als de spreker, die in stilte wacht op de volgende dia, voordat hij verder gaat vertellen. Nee, het verhaal moet vloeiend lopen en de beelden moeten daarbij op het juiste moment als ondersteuning verschijnen. Dit vergt de nodige oefening. Uiteraard wordt een afstandsbediening gebruikt zodat de dia-overgangen onzichtbaar kunnen worden gestuurd door de spreker.
* Hou contact met het publiek Het is ten strengste verboden om naar het projectiescherm te kijken (publiek uitgezonderd). Het gaat natuurlijk om het contact met het publiek en dat mag niet verstoord worden doordat de spreker zich moet omdraaien. Wel is het soms nodig om te controleren of de synchronisatie tussen spraak en beeld nog klopt. Speciaal daarvoor zijn laptops tegenwoordig uitgerust met een LCD-beeldscherm. Kijk dáár op. De laptop moet daarvoor dan wel op een voor de spreker zichtbare positie staan.
* Ken uw knoppen Wist u dat er sneltoetsen beschikbaar zijn in powerpoint? Het gebruik ervan staat professioneler dan voorovergebogen met een muis te klungelen, terwijl iedereen meekijkt op welk knopje de spreker gaat drukken. De belangrijkste sneltoetsen zijn: F5 (voorstelling starten bij dia 1), Shift-F5 (voorstelling starten bij huidige dia) en Z (scherm zwart maken, en nog een keer om weer verder te gaan met de voorstelling).
Voor volgende en vorige dia bestaan ook sneltoetsen, maar een afstandsbediening (een zgn. "presenter") is beslist beter.
Bonustip:
De hier gegeven tips zijn natuurlijk prima door uzelf te gebruiken wanneer u een presentatie geeft. Maar ik nodig u ook uit deze mee te nemen in uw briefing naar uw sprekers. U laat ermee zien dat u uw deelnemers serieus neemt en samen met de sprekers naar een optimaal resultaat voor hen toe wilt werken. Daar profiteert uiteindelijk iedereen van!
Bekijk zeker eens de volgende 'instructievideo' voor meer informatie over powerpointgebruik:
Over Erik Mathlener Erik Mathlener is ooit begonnen als programmeur, werd projectleider, ICT-architect en later bedrijfsadviseur. In diverse organisaties heeft hij geleerd hoe communicatie mis kan gaan. Hij begon met het geven van cursussen en presentaties en het faciliteren van workshops. Parallel daaraan was hij actief als toneelspeler, volgde toneellessen, werd verhalenverteller en lid van van een vertellerscollectief.
Tegenwoordig is hij ook actief als "entertrainer", waarbij een serieuze boodschap cabaretesk wordt verteld. Met veel gevoel voor humor, een groot inlevingsvermogen en laagdrempelig contact neemt hij zijn publiek mee. Theorie wordt smakelijk gemengd met persoonlijke verhalen en anekdotes. Hij is mede daardoor ontwapenend en weet de materie voor de deelnemers aan zijn workshop heel herkenbaar te maken.
Erik Mathlener is lid van de Professional Speakers Association Holland (PSA Holland), dé vakorganistie voor professionele speakers.
terug
Door Erik Mathlener 
